5.5 Samenloop procedure Boek 2 BW en processtappen Wft

In geval van een juridische fusie van verzekeraars of een juridische splitsing van een verzekeraar moet dus niet alleen worden voldaan aan alle desbetreffende bepalingen van Boek 2 van het Burgerlijk Wetboek, maar ook aan de bepalingen in de Wet op het financieel toezicht over de portefeuilleoverdracht. Bepaalde processtappen in de procedure van Boek 2 BW voor een juridische fusie en een juridische splitsing lijken op de processtappen die in de Wft staan beschreven. Dat geldt met name voor de hierna in dit hoofdstuk 5.5 vermelde twee onderwerpen uit de Wft-regeling ter zake levensverzekeringen en natura-uitvaartverzekeringen. Beide processen moeten desalniettemin gewoon volledig gevolgd worden.

Van Wijk en De Haan geven aan dat dit slechts anders is in het geval van schadeverzekeringen, indien de verzekeringsportefeuille in geval van een juridische fusie kort voor de fusie via de civielrechtelijke route wordt overgedragen naar de overblijvende vennootschap.1 In die – ik denk zeer zeldzame – casus worden de verzekeringsovereenkomsten dus kort voordat de juridische fusie op grond van art. 2:318 lid 1 BW van kracht wordt overgedragen op grond van de normale regels van art. 6:159 BW (dus met medewerking van de polishouders) en wordt de Boek 2 BW procedure voor een juridische fusie gevolgd, maar niet de Wft-procedure voor een portefeuilleoverdracht. Art. 3:115 Wft is dan inderdaad niet van toepassing, want er is geen sprake van een overgang van de rechten en verplichtingen uit schadeverzekeringen bij een juridische fusie als bedoeld in art. 2:309 BW. De achtergrond van art. 3:115 Wft is dat er in de toezichtpraktijk van DNB met het oog op de bescherming van de belangen van verzekeringnemers blijkbaar behoefte aan was om niet alleen bij de overdracht van verzekeringsportefeuilles en bij de overdracht van een gekwalificeerde deelneming in een verzekeraar toezicht uit te oefenen, maar ook bij een juridische fusie en een juridische splitsing. Men zou nu zo kunnen redeneren dat DNB – aangezien de portefeuilleoverdracht plaatsvindt met medewerking van de polishouders (van de over te dragen portefeuille) – het ook zelf niet nodig vindt toezicht te houden bij een dergelijke juridische fusie en dus goed kan leven met deze aanpak. Waarschijnlijker lijkt me echter dat een dergelijke “constructie” door DNB niet enthousiast wordt ontvangen, omdat zij zal menen dat hiermee haar bevoegdheid om bij een juridische fusie op grond van art. 3:115 Wft een “brede toetsing” (zie hoofdstuk 6.2 van dit proefschrift) te doen wordt ondermijnd.

Om het proces beheerst te laten verlopen, zal een verzekeraar in de praktijk daarom een gedetailleerd stappenplan voorbereiden met de stappen op grond van Boek 2 BW en de Wft. Hierna in dit hoofdstuk 5.5 beschrijf ik een voorbeeld van een stappenplan voor een juridische fusie van twee levensverzekeraars en een stappenplan voor een juridische fusie van twee schadeverzekeraars.