Einde inhoudsopgave
Het pre-insolventieakkoord 2016/5.1
5.1 Herstructureren is waarderen
N.W.A. Tollenaar, datum 16-10-2016
- Datum
16-10-2016
- Auteur
N.W.A. Tollenaar
- Vakgebied(en)
Insolventierecht / Faillissement
Voetnoten
Voetnoten
Zie ook T.H. Jackson, The Logics and Limits of Bankruptcy Law, Cambridge MA: Harvard University Press 1986, p. 211 e.v.
Zie in dit verband ook paragraaf 2.6.6.2 hiervoor.
Zie in dit verband ook O. Couwenberg, Faillissementsregels nader beschouwd: verdient het koren een andere regel dan het kaf?, Ondernemingsrecht 1999, p. 127 e.v. en paragraaf 3.4.2 hiervoor.
Voor meer hierover zie o.a. G.R. Trugman, Business Valuation, AICPA, 2012; S.P. Pratt and A.V. Niculita, Valuing a Business, McGraw-Hill 2008; I. Shaked and R.F. Reilly, A Practical Guide to Bankruptcy Valuation, American Bankruptcy Institute, 2013; J.E. Fishman, S.P. Pratt, W.J. Morrison, Standards of Value; Theory and Applications, John Wiley & Sons, Inc., 2007; W. Holterman, De waardering van niet genoteerde aandelen, diss. Groningen, 1993; en R.A. Brealey, S.C. Myers and F. Allen, Principles of Corporate Finance, McGraw Hill, 2014.
Zie in dit verband o.a. G.R. Trugman, Business Valuation, AICPA, 2012; S.P. Pratt and A.V. Niculita, Valuing a Business, McGraw-Hill 2008 en I. Shaked and R.F. Reilly, A Practical Guide to Bankruptcy Valuation, American Bankruptcy Institute, 2013.
Zoals hiervoor in paragraaf 3.4.2 reeds is uiteengezet, is herstructureren onlosmakelijk verbonden met waarderen.1 Is in het kader van insolventie de aanwezige waarde onvoldoende om alle schulden te voldoen, dan moet men vaststellen wie nog een aanspraak heeft en wie niet. Er is geen waardering nodig om dit vast te kunnen stellen, indien (na een behoorlijk marktverkennings- en biedproces) een verkoop aan een derde plaatsvindt tegen volledige betaling in contanten (liquidatie). Bij liquidatie wordt de waardering door de markt verricht. Omdat de uitkering in contanten plaatsvindt, is het evenmin nodig om de uitkering te waarderen om vast te stellen of de betrokken crediteuren de hoeveelheid waarde ontvangen waar zij recht op hebben. Een euro is een euro waard.2
Bij een herstructurering daarentegen wordt de onderneming in beginsel niet aan de markt aangeboden. De waarde van de onderneming wordt dan in de vorm van verschillende vermogenstitels rechtstreeks aan de crediteuren zelf overgedragen (in de regel zonder de onderneming eerst aan de markt aan te bieden). Er vindt in dat geval geen waardering door de markt plaats. Tenzij alle relevante klassen bij meerderheidsbesluit met de voorgestelde uitkeringen instemmen, is een waarderingsexercitie nodig.3
Vanwege het belang van waardering in het kader van een herstructurering is het nuttig om kort bij het onderwerp van waardering stil te staan voordat de overige onderwerpen aan bod komen. Over waardering in het kader van insolventie valt een afzonderlijk boek te schrijven. Het gaat mij er op deze plaats alleen om enkele belangrijke waarderingsconcepten en -begrippen toe te lichten voor zover dat voor een goed begrip van de rest van dit boek nodig is.4 Voor zover de juridische context van waardering in dit hoofdstuk onvoldoende duidelijk is, wordt de lezer aangeraden dit hoofdstuk in eerste instantie over te slaan, eerst hoofdstuk 8 te lezen en daarna naar dit hoofdstuk terug te keren.
De waardering van een onderneming of van een belang in een onderneming kent onder meer de volgende stappen: 5
het vaststellen van het doel van de waardering;
het vaststellen van het onderwerp van de waardering;
het vaststellen van de waarderingspremisse;
het vaststellen van de toe te passen waarderingsstandaard;
het vaststellen van de waarderingsdatum;
het toepassen van de aangewezen waarderingsmethoden; en
het toepassen van afslagen voor incourantheid en gebrek aan controle.
Ik zal hieronder enkele aspecten van deze stappen bespreken die relevant zijn in het kader van een herstructurering. In afwijking van bovenstaande volgorde behandel ik de waarderingsdatum als laatste, omdat het voor een beter begrip van dat onderdeel nuttig is eerst enkele aspecten van de overige stappen te bespreken.