7.3 Het begrip passende arbeid in de WW

Na de voor- en nadelen van de interpretatiemanieren van de vijf instanties te hebben besproken, is het de vraag voor welk systeem in de WW is gekozen. Van Langendonck meent dat het orgaan waar de bevolking van een bepaald land het meeste vertrouwen in heeft de interpretatie van passende arbeid op zich moet nemen. In de praktijk wordt echter nooit voor één manier gekozen, maar om de voor- en nadelen van de verschillende manieren te compenseren worden steeds een aantal manieren simultaan gebruikt. De vijf instanties hebben ook twee niveaus waarop ze een rol kunnen spelen, te weten het niveau van de totstandkoming van de regelgeving en het niveau van de uitvoering van de regelgeving. Het is daardoor ook onvermijdelijk dat alle instanties op den duur een rol gaan spelen bij de interpretatie van het begrip.1

In Nederland spelen vier instanties een directe rol, namelijk het kabinet door de invoering van een wettelijke bepaling, de uitvoeringsorganen door interpretatie van die bepaling, de openbare arbeidsvoorziening die beoordeelt en de rechter die interpreteert.2 De sociale partners hebben tot 1997 op het niveau van de uitvoering een rol gespeeld, omdat de bedrijfsverenigingen toen de uitvoeringsorganen van de sociale zekerheid waren.3 Na de parlementaire enquête in 1992 over het functioneren van de bedrijfsverenigingen werden ze per 1 maart 1997 buiten de uitvoering geplaatst.4

In Nederland zijn het de arbeidsbureaus en uitvoeringsorganen (thans opgenomen in één orgaan, het UWV) die een oordeel geven over het passend karakter van de arbeid in een individueel geval. Bij interpretatiegeschillen ligt het definitieve oordeel bij de rechter. In de jaren 90 is er discussie ontstaan over de toepassing van het begrip, waarna overleg met de uitvoeringsorganen (tevens de sociale partners) is gevoerd. Dit heeft vanaf 1992 geresulteerd in verschillende richtlijnen, die een aantal uit de jurisprudentie afgeleide geobjectiveerde normen (niveau van de baan, loonniveau, reisduur) bevatten. Ik zal allereerst ingaan over de opvatting van het begrip passende arbeid bij de invoering van de WW in 1987.