2.2.3 Verschil negatieve en positieve vrijheid

Negatieve vrijheid is een puur intermenselijk concept dat betrekking heeft op de relaties tussen mensen op een bepaald beperkt moment. Positieve vrijheid is een ruimer begrip en omvat deels de negatieve vrijheid. Positieve vrijheid is niet alleen een inter-, maar ook een ‘intramenselijk’ concept: autonomie kan zowel door externe als door innerlijke belemmeringen worden gefrustreerd. Bovendien kan de vraag in welke mate iemand autonoom is, in tegenstelling tot de vraag in hoeverre iemand vrij is, niet op één bepaald moment, maar slechts over een zekere tijdspanne worden beantwoord. Autonomie omvat deels negatieve vrijheid omdat iemand die niet vrij is moeilijk meester over het eigen leven kan zijn. Een belangrijk verschil tussen negatieve vrijheid en autonomie is verder dat de eerste een mogelijkheidsconcept (opportunity) en de tweede een uitvoeringsconcept (exercise) concept vormt: iemand die verkiest alle mogelijkheden die het leven biedt onbenut te laten en in deze inactiviteit ook door niemand wordt gehinderd, is ‘vrij’. Hij zal echter niet snel als een autonome persoonlijkheid worden gezien.1