3.8 Onverenigbaarheid met een beslissing in de lidstaat van erkenning

Overeenkomstig art. 34 sub 3 EEX-Vo wordt een rechterlijke beslissing niet erkend indien deze in strijd is met een in de lidstaat van erkenning gegeven beslissing. Ten aanzien van de beslissing gegeven in de lidstaat van erkenning geldt niet dat de beslissing eerder moet zijn verkregen dan die waarvan de erkenning wordt verzocht. Het is derhalve mogelijk dat in de periode tussen de verkrijging van een rechterlijke beslissing en de exequaturverlening in een andere lidstaat, in de lidstaat van erkenning een beslissing wordt gegeven die de erkenning van de eerste beslissing tegen zal houden. In het algemeen zal in de praktijk aan deze bepaling een beperkte betekenis toekomen, aangezien reeds in het kader van de bevoegdheidsregeling de EEX-Verordening een bepaling bevat die tot doel heeft te voorkomen dat er binnen de Europese Unie beslissingen worden gegeven die uiteenlopen of onderling tegenstrijdig zijn.1

Art. 34 sub 3 EEX-Vo geeft niet aan wat onder het begrip 'onverenigbaar' moet worden verstaan. Overeenkomstig het arrest HoffmannIKrieg2 is sprake van onverenigbaarheid c.q. tegenstrijdigheid van twee beslissingen, indien de gevolgen van deze beslissingen elkaar uitsluiten. In dit arrest betrof het de erkenning in Nederland van een Duitse beslissing inhoudende veroordeling tot betaling van alimentatie.

Voordat de erkenning daarvan in Nederland werd verzocht, is echter door de Rechtbank Maastricht tussen partijen echtscheiding uitgesproken.3 Eerst na verloop van ongeveer twee jaar heeft de vrouw bij de Nederlandse rechter een exequatur van de Duitse beslissing verzocht. Inmiddels is het huwelijk tussen partijen in Nederland ontbonden, maar is deze echtscheidingsbeslissing niet in Duitsland erkend. In de verzetprocedure tegen de verlening van het exequatur heeft de Hoge Raad aan het HvJ EG prejudiciële vragen omtrent de uitleg van art. 27 sub 3 EEX-Verdrag (vgl. art. 34 sub 3 EEX-Vo) gesteld. Het HvJ EG stelt vast dat in het voorliggende geval de Duitse beslissing een huwelijksband tussen partijen veronderstelt en dat de beslissing een uit het huwelijk voortvloeiende betaling van alimentatie inhoudt. Nu het huwelijk door de beslissing van de Nederlandse rechter is ontbonden, is volgens het Hof in casu sprake van onverenigbare beslissingen.4

Art. 34 sub 3 EEX-Vo heeft geen betrekking op de onverenigbaarheid van een rechterlijke beslissing met een gerechtelijke schikking.5 Eveneens heeft deze bepaling geen betrekking op onverenigbaarheid van een rechterlijke beslissing met een arbitrale beslissing. Hiervoor geldt het algemene prioriteitsbeginsel.6