Einde inhoudsopgave
Burgerschap op orde (SteR nr. 66) 2024/3.9.8
3.9.8 Vijfjarige hbs-a als school wettelijk geregeld in 1937
Th.E.M. Wijte, datum 08-01-2024
- Datum
08-01-2024
- Auteur
Th.E.M. Wijte
- JCDI
JCDI:ADS977237:1
- Vakgebied(en)
Bestuursrecht algemeen (V)
Staatsrecht (V)
Voetnoten
Voetnoten
KB van 13 november 1923, Stb. 1923, nr. 518 en G. Bolkestein, ‘Een terzijde geschoven wetsontwerp’, De Opbouw 1923-1924, p. 605-608.
Ibid., KB van 27 mei 1937, Stb. 1937, nr. 363.
KB van 15 maart 1923, Stb. 1923, nr. 75.
Wet van 22 april 1937, Stb. 1937, nr. 320.
KB van 27 mei 1937, Stb. 1937, nr. 363; het Reglement eindexamens HBS-A behoort bij het KB van 22 december 1937, Stb. 1937, nr. 376; vgl. C. Smit, ‘Het aantal uren voor H.W. etc.’, TNB 1937, 7 en A.J. Dunnebier, ‘Handelsrecht op de HBS-A’, Weekblad 18 november 1937.
Het onderwijs in statistiek is ‘niet voorzien van een leidraad voor de noodige studie der statistiek’, Duyverman 1938, p. 51. Zie: Van de Vliet en Westerveld 1938.
Zie: Sleumer, ‘De H.B.S. Haar waarde erkend, en haar rechten vastgelegd’, De Standaard 22 april 1937.
Wet van 22 april 1937, Stb. 1937, nr. 363. Voortaan heet op hbs-b het vak staathuishoudkunde.
KB van 27 mei 1937, Stb. 1937, nr. 363; zie voor de verplichte tabel: Bartels 1963, p. 81.
Ibid.; vgl. Onderwijsraad acht een uur staatsinrichting in de examenklas hbs-a onnodig (Advies Leerplannen en tabellen H.B.S.-A en -B, 25 mei 1937).
Hoogbergen 1991, p. 36-37; Bartels 1963, p. 51.
Min. beschikking van 24 februari 1925, Stcrt. 1925, nr. 39; Volmer 1913, p. 46-53 en Bartels 1963, p. 46, 48.
Wet van 22 april 1937, Stb. 1937, nr. 320 en KB van 24 februari 1925, Stcrt. 1925, nr. 39.
Staatsinrichting één uur in de derde klas hbs-a en -b
De literair-economische hbs bestaat vanaf 1923 als afdeling van de rijks- of gemeentelijke hbs (artikel 17 MO), of als gemeentelijke hbs (artikel 21 MO) met talen en staats- en handelswetenschappen als kern.1 De hbs-a en -b-onderbouw kent één curriculum (artikel 16 lid 4 MO).2 Staatsinrichting heeft één en handelswetenschappen twee uur in de derde klas.3 In 1937 is artikel 16, tweede en derde lid, MO gewijzigd voor de regeling van hbs-a en -b als rijksschool4 met basistabellen.5 De kern van hbs-a vormen de moderne talen en letterkunde, staatsinrichting, staathuishoudkunde en de statistiek6, handelswetenschappen en -recht, geschiedenis en aardrijkskunde.7 Staatsinrichting en staathuishoudkunde en de statistiek beschikken in de examenklas elk over één uur (Bijlage I).8
Literair-economische hbs-a verbetert positie staats- en handelswetenschappen
Hoewel de positie van staats- en handelswetenschappen sinds 1923 verbetert, is de wens van de V.O.S. voor de uren staatsinrichting op hbs-b niet gehonoreerd.9 In 1937 is de minimumtabel bepaald op één wekelijks uur in de derde, vierde en vijfde klas hbs-a en in de derde en vierde klas hbs-b. In 1941 bezuinigt de bezetter dat laatste uur op hbs-b.10 De bevorderaars van staats- en handelswetenschappelijk onderwijs, zoals Ons Handelsonderwijs in Noord-Brabant - het huidige OMO - streven naar een groter aantal verplichte lesuren.11 Het literair-economisch onderwijs op hbs-a maakt de algemeen gewenste verbreding van middelbaar onderwijs mogelijk. Hiernaast bestaan de vier- en vijfjarige handelsdagscholen met de vakken staatsinrichting en handelsrecht die veelal worden omgezet in hbs-a.12 Op de in 1937 in de MO-wet geregelde handelsavondscholen zijn de staatswetenschappen facultatief.13 Op de in 1937 opgeheven driejarige hbs gaf de geschiedenisleraar sinds 1920 staatsinrichting.