5.4.1 Inleiding

Deze paragraaf behandelt de vraag wat de rechtvaardiging is voor de relativering van het daderschapsvereiste. De parlementaire geschiedenis en de literatuur bieden geen antwoorden. Om deze vraag toch te kunnen beantwoorden, is te rade gegaan bij de grondslagen van afdeling 6.3.2. Er is onderzocht wat de rechtvaardiging is voor kanalisering van de (kwalitatieve) aansprakelijkheid naar de bedrijfsmatige normadressaten. Bij afwezigheid van het schuldcriterium (hetgeen mijns inziens voortvloeit uit de afwezigheid van het daads- en daderschapscriterium), is gezocht naar een andere rechtvaardiging voor de schadeafwenteling dan de schuldgedachte. Uit de volgende paragrafen blijkt dat verschillende risicobeginselen dienen als rechtvaardiging voor kanalisering. Deze risicobeginselen hangen nauw samen met de hoedanigheid van ondernemer. Dit roept de vraag op of de hoedanigheid van ondernemer als rechtvaardigheidsgrond van de relativering van het daderschapsvereiste kan dienen. Om deze vraag te beantwoorden, wordt in paragraaf 5.4.3 de Amerikaanse enterprise liability-gedachte onderzocht. Het is niet het doel om de ontwikkeling van de enterprise liability-gedachte in de Amerikaanse literatuur (uitvoerig) historisch te onderzoeken en te beschrijven.1 Het gaat om de kern. Paragraaf 5.4.4 behandelt de relevantie van deze theoretische stroming voor het Nederlandse recht. Ik kom tot de conclusie dat de rechtvaardiging voor de relativering van het daderschapsvereiste moet worden gevonden in het ondernemersrisicobeginsel. Het ondernemersrisicobeginsel is verwant aan de Amerikaanse enterprise liability-idee, maar valt hier niet mee samen. Het ondernemersrisicobeginsel is een samenstel van andere risicobeginselen, die samenhangen met de hoedanigheid van ondernemer.