5.3.3.2 Negatieve verklaring

Bij de verklaring van de Commissie dat op grond van de haar bekende gegevens geen aanleiding bestond om op te treden ex artikel 81 EG, eerste lid of artikel 82 EG, deed zich de vraag voor wat de waarde was van zo'n negatieve verklaring. Nu een expliciete uitspraak van het HvJ EG ontbrak, leek een aantal auteurs van mening dat de nationale rechter niet gebonden was het oordeel van de Commissie over de niet toepasselijkheid van artikel 81, eerste lid EG over te nemen.1 De nationale rechter was gebonden door een negatieve verklaring, tenzij de Commissie tot haar oordeel kwam op grond van onjuiste of onvolledige gegevens.2 Ook was het mogelijk dat de feitelijke omstandigheden of de wijze van uitvoering van de desbetreffende overeenkomst wezenlijk waren veranderd.3

Onder de in § 5.4 te bespreken huidige Verordening 1/2003 heeft de Commissie volgens artikel 10 van Verordening 1/2003 de mogelijkheid om 'indien het algemeen belang van de Gemeenschap met betrekking tot de toepassing van de artikelen 81 en 82 van het Verdrag dit vereist', ambtshalve bij beschikking vast te stellen dat artikel 81 EG van het Verdrag niet op een overeenkomst, een besluit van een ondernemersvereniging of een onderling afgestemde feitelijke gedraging van toepassing is, hetzij omdat niet aan de voorwaarden van artikel 81 lid 1 EG is voldaan, hetzij omdat aan de voorwaarden van artikel 81 lid 3 EG is voldaan. De Commissie kan ook met betrekking tot artikel 82 EG een dergelijke vaststelling doen. Ook in het geval de Commissie gebruik maakt van deze mogelijkheid is de nationale rechter daar, afhankelijk van de formulering van de beschikking, aan gebonden.