De niet-uitvoerende bestuurder in een one tier board (VDHI nr. 168) 2020/III.2.2:III.2.2 Statutenwijziging

De niet-uitvoerende bestuurder in een one tier board (VDHI nr. 168) 2020/III.2.2

III.2.2 Statutenwijziging

Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.

Kiest de vennootschap voor het monistische bestuursmodel, dan moet op grond van art. 2:129a/239a lid 1 BW in de statuten worden bepaald dat de bestuurstaken worden verdeeld over één of meer uitvoerende bestuurders en één of meer nietuitvoerende bestuurders. Is dat niet direct bij de oprichting in de statuten van de vennootschap vastgelegd, dan vergt het instellen van het monistische bestuurssysteem een statutenwijziging.1 De algemene vergadering zal in dat geval moeten besluiten de statuten conform art. 2:129a/239a lid 1 BW aan te passen. Zij is daartoe ex art. 2:121/231 lid 1 BW bevoegd.2

Een interessante vraag is of de statutenwijziging waarbij de one tier board wordt ingevoerd afhankelijk kan worden gesteld van een besluit van een ander orgaan. Zoals gezegd, ligt de bevoegdheid tot wijziging van de statuten dwingendrechtelijk bij de algemene vergadering. Zij kan niet aan een ander orgaan worden toegekend.3 Wel kan de bevoegdheid op grond van het tweede lid van art. 2:121/231 BW worden beperkt. Betekent dit dat statutair kan worden bepaald dat de algemene vergadering het besluit tot statutenwijziging ter invoering van het monistische bestuursmodel enkel kan nemen op voorstel van of met voorafgaande goedkeuring van een ander orgaan?

Deze vraag is onderdeel van de bredere discussie over de toelaatbaarheid van statutaire clausules die de mogelijkheid tot statutenwijziging beperken.4 Van Solinge en Nieuwe Weme menen dat statutaire clausules die statutenwijziging enkel mogelijk maken op voorstel van of met voorafgaande goedkeuring van een ander orgaan in strijd zijn met het agenderingsrecht van art. 2:114a/224a BW.5 Gelet op art. 2:121/231 lid 2 BW, ga ik er met het gros van de auteurs van uit dat dergelijke statutaire clausules wél rechtsgeldig zijn.6

Van Olffen merkt terecht op dat vennootschappen die het bestuur reeds vóór de inwerkingtreding van de Wet bestuur en toezicht hadden ingericht als een one tier board, feitelijk gedwongen zijn de statuten te wijzigen.7 Sinds 1 januari 2013 volstaat een taakverdeling binnen het bestuur niet meer. Zolang de statutaire basis voor het monistische bestuursmodel ontbreekt, geldt de wettelijke regeling van art. 2:129a/239a BW mijns inziens niet.8

Ter illustratie wijs ik nogmaals op de overstap van Reed Elsevier NV naar het one tier-model. Naast een bestuur en een raad van commissarissen kende Reed Elsevier NV een extra orgaan in de vorm van een gecombineerde vergadering van bestuur en raad van commissarissen. Zoals ik in § II.2.4 al schreef, stapte Reed Elsevier NV na de inwerkingtreding van de Wet bestuur en toezicht over naar het monistische bestuursmodel. De algemene vergadering stemde op 24 april 2013 in met het voorstel van de Gecombineerde Vergadering om de statuten te wijzigen.9 Na de wijziging bepaalden de statuten dat de Raad van Bestuur bestond uit ‘uitvoerende leden’ en ‘niet-uitvoerende leden’.10

Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.