Einde inhoudsopgave
De positie van aandeelhouders bij preventieve herstructureringen (VDHI nr. 163) 2020/2.5
2.5 Zeggenschapsrechten bij een preventieve herstructurering
mr. S.C.E.F. Moulen Janssen, datum 02-02-2020
- Datum
02-02-2020
- Auteur
mr. S.C.E.F. Moulen Janssen
- JCDI
JCDI:ADS197843:1
- Vakgebied(en)
Ondernemingsrecht / Rechtspersonenrecht
Voetnoten
Voetnoten
Kemp 2015, par. 4.3.3.
O.a. Falkenhausen & Steefel 1961, p. 409 en Dornseifer 2005, p. 229.
Er wordt in dat kader gesproken van aandeelhoudersdemocratie (shareholder democracy). Huizink 2009, p. 107. Zie ook Davies & Worthington 2016, p. 402 en uitgebreid Olaerts & Schwarz (red.) 2012.
De rechten die aandeelhouders toekomen in Nederland, Engeland en Duitsland ben ik afgegaan en per recht heb ik gekeken of en hoe het recht relevant kan zijn bij een preventieve herstructurering.
Aangezien bij een preventieve herstructurering de rechtsvorm (het juridisch omhulsel van de onderneming) niet wijzigt, komen besluiten over de voortzetting of de beëindiging van de vennootschap niet aan bod. De algemene vergadering besluit in beginsel over juridische fusie, splitsing, omzetting of ontbinding van een vennootschap. In Duitsland besluit de algemene vergadering ook over de voortzetting van de vennootschap na opening van een insolventieprocedure (waarbinnen een preventieve herstructurering plaatsvindt), zie §60 lid 1 sub 4 GmbHG.
Hiervoor kwam de positie van aandeelhouders binnen een vennootschap in meer algemene bewoordingen aan bod. In deze paragraaf wordt ingezoomd op zeggenschapsrechten, een belangrijk onderdeel van die positie. Zeggenschapsrechten zijn rechten die aandeelhouders kunnen uitoefenen binnen de vennootschap, dit in tegenstelling tot financiële rechten die aandeelhouders kunnen uitoefenen jegens de vennootschap.1 In deze paragraaf staan zeggenschapsrechten centraal en in paragraaf 2.6 financiële rechten. Zeggenschapsrechten (administration rights/Verwaltungsrechte2) zijn in het kader van een preventieve herstructurering(sprocedure) van groot belang omdat het middelen zijn waarmee aandeelhouders de levensloop van de vennootschap kunnen beïnvloeden.3 Doorgaans zullen bijvoorbeeld bepaalde aandeelhoudersbesluiten vereist zijn voor het realiseren van een preventieve herstructurering (ongeacht of deze plaatsvindt binnen een akkoordprocedure). Deze paragraaf beperkt zich, vanwege het onderwerp van dit onderzoek, tot de zeggenschapsrechten die relevant kunnen zijn bij een preventieve herstructurering.4 Ik geef steeds aan waarom het betreffende recht betekenis toekomt. Ik spreek over rechten, maar het betreft zowel rechten die toekomen aan individuele aandeelhouders als bevoegdheden die toekomen aan de algemene vergadering of aan (vergaderingen van) houders van aandelen van een bepaalde soort of aanduiding.
De zeggenschapsrechten die kunnen spelen bij een preventieve herstructurering heb ik omwille van de overzichtelijkheid onderverdeeld in een aantal categorieën.5 De eerste twee categorieën omvatten zeggenschapsrechten die nodig kunnen zijn voor het aanbieden en het uitvoeren van een preventieve herstructurering. Allereerst komen zeggenschapsrechten aan bod die spelen bij een debt for equity swap (par. 2.5.1). Een omzetting van schuld in aandelen – dan wel uitgifte van nieuwe aandelen aan (bepaalde) bestaande aandeelhouders – komt geregeld voor in het kader van een preventieve herstructurering. De volgende categorie betreft het goedkeuringsrecht (par. 2.5.2). Bepaalde bestuursbesluiten kunnen onderworpen zijn aan de goedkeuring van de algemene vergadering. De derde en vierde categorie betreffen zeggenschapsrechten die voor het aanbieden en het uitvoeren van een preventieve herstructurering niet van belang zijn, maar waarmee aandeelhouders negatieve invloed kunnen uitoefenen op een preventieve herstructurering. Aandeelhouders kunnen bijvoorbeeld het bestuur ontslaan wanneer het een preventief herstructureringsakkoord wil aanbieden. Het onderscheid tussen de derde en vierde categorie bestaat eruit dat de zeggenschapsrechten respectievelijk in de algemene vergadering en buiten de algemene vergadering kunnen worden uitgeoefend, zie paragraaf 2.5.3 respectievelijk paragraaf 2.5.4.
2.5.1 Zeggenschapsrechten bij een debt for equity swap2.5.2 Goedkeuringsrecht2.5.3 Indirecte zeggenschapsrechten in de algemene vergadering2.5.4 Indirecte zeggenschapsrechten buiten de algemene vergadering