5.3.2.1 Algemene norm dat overheid recht moet toepassen ook werkbaar bij bezwarende besluiten?

256. Het is op het eerste gezicht aantrekkelijk aan te nemen dat de overheid ook bezwarende besluiten rechtsconform moet nemen. Ik bepleitte hiervoor dat die norm ook geldt voor aanvragen om een begunstigend besluit: de overheid moet direct conform het recht op een aanvraag beslissen, waardoor een onterechte afwijzing van een aanvraag om een begunstigend besluit of een onjuiste toewijzing ervan – waardoor het besluit aan vernietiging bloot staat – onrechtmatig is.

257. Toch kan deze norm volgens mij niet worden toegepast op bezwarende besluiten. De burger verwijt het overheidslichaam namelijk niet dat het een voor hem bezwarend besluit conform het recht had moeten nemen. Op de overheid rust namelijk jegens de burger geen verplichting om een voor hem bezwarend (en schadelijk) besluit te nemen.1 Integendeel, de burger wil juist dat de overheid zo’n besluit niet jegens hem neemt. Hij verwijt het overheidslichaam dus dat het zo’n besluit überhaupt heeft genomen. Het voor hem bezwarende besluit had er volgens de burger niet mogen zijn, of in ieder geval niet zo bezwarend mogen zijn: de boete mocht in het geheel niet worden opgelegd of in ieder geval niet zo hoog zijn. Dat is een essentieel verschil met de categorie ‘aanvraag om een begunstigend besluit.’