8.6.5 Rechtsmiddelen

Tegen het oordeel van het Arbeitsgericht in het kader van een Kündigungsschutzprozess staat binnen een maand1 beroep open. Dit volgt uit § 64 Abs. 2 c Arbeitsgerichtsgesetz (ArbGG), dat bepaalt dat in geschillen over het bestaan van een arbeidsovereenkomst of de opzegging daarvan, onafhankelijk van het geldelijk belang, beroep (Berufung) mogelijk is.2 Dit beroep vindt ingevolge § 8 Abs. 2 ArbGG plaats bij de Landesarbeitsgerichte. Ook hier geldt dat voorrang verleend moet worden aan ontslaggeschillen en andere geschillen over het bestaan of niet bestaan van de arbeidsovereenkomst.3 Anders dan bij het proces in eerste aanleg geldt bij het Landesarbeitsgericht verplichte procesvertegenwoordiging.4

Na beroep bij het Landesarbeitsgericht staat in sommige gevallen nog het rechtsmiddel van de Revision open bij het Bundesarbeitsgericht (vergelijkbaar met cassatie in Nederland).5 Dit is het geval indien het Landesarbeitsgericht in zijn eindoordeel heeft bepaald dat tegen zijn oordeel Revision openstaat.6 Abs. 2 van § 71 ArbGG bepaalt in welke drie limitatieve gevallen het Landesarbeitsgericht Revision dient toe te laten. Allereerst indien de te beslissen rechtsvraag van fundamentele betekenis is (§ 71 Abs. 2(1) ArbGG). Dit is het geval indien beantwoording van de rechtsvraag richtinggevend kan zijn voor een veelvoud van gelijke of gelijkwaardige zaken, of wanneer het gaat om een controversiële vraag waarvan beantwoording in het belang is van de rechtsorde.7 Ten tweede dient het Landesarbeitsgericht Revision toe te laten wanneer het oordeel van het Landesarbeitsgericht afwijkt van een arrest van het Bundesverfassungsgericht, van de Gezamenlijke Senaat van hoogste gerechtshoven of van het Bundesarbeitsgericht. Is nog geen uitspraak gedaan door het Bundesarbeitsgericht over de rechtsvraag, dan geldt dat Revision moet worden toegelaten indien het oordeel afwijkt van een beslissing van een andere kamer van hetzelfde Landesarbeitsgericht of van een ander Landesarbeitsgericht (§ 71 Abs. 2 (2) ArbGG). Ten slotte moet Revision worden toegelaten bij een schending van het recht op hoor en wederhoor, alsmede indien een van de gronden genoemd in § 547 Nr. 1 tot 5 ZPO zich voordoet (§ 71 Abs. 2 (3) ArbGG). Kort gezegd houden deze gronden in: (i) het beslissende gerecht is niet volgens de geldende voorschriften samengesteld, (ii) aan het oordeel heeft een rechter meegewerkt die uit zijn functie was ontheven of (iii) partijdig was, (iv) een partij is niet volgens de wettelijke voorschriften vertegenwoordigd, of (v) er is uitspraak gedaan op grond van een niet openbare mondelinge behandeling.

De termijn voor het instellen van Revision bedraagt één maand.8

Is Revision door het Landesarbeitsgericht niet toegelaten dan kan dit door de benadeelde binnen een maand door middel van een klacht, de zogeheten Nichtzulassungsbeschwerde, bij het Bundesarbeitsgericht aangevochten worden.9 De Nichtzulassungsbeschwerde is gegrond, indien het Landesarbeitsgericht naar het oordeel van het Bundesarbeitsgericht ten onrechte de Revision niet heeft toegelaten.10 Een gegronde Nichtzulassungsbeschwerde wordt vervolgens als een Revision-procedure voortgezet.11