3.3 De regeling van eenzijdige rechtshandelingen naar Duits recht

116. Net zomin als het Nederlandse recht kent het Duitse recht een afzonderlijke afdeling in het wetboek met regels voor eenzijdige rechtshandelingen. De regeling van eenzijdige rechtshandelingen vinden we deels in het eerste boek van het BGB, het Algemeen Deel,1 en deels verspreid over het wetboek in de bepalingen aangaande de individuele eenzijdige rechtshandelingen. In deze paragraaf bespreek ik de meest in het oog springende regels van het Algemeen Deel waarin expliciet aan eenzijdige rechtshandelingen wordt gerefereerd. In de hoofdstukken in deel II komen de specifieke regels voor de daar besproken voorbeelden aan de orde.

Zoals ik in nr. 101 aanhaalde, ligt aan de regel van §311 BGB het doel ten grondslag om de autonomie te beschermen van degene wiens rechtspositie verandert doordat een ander een eenzijdige rechtshandeling verricht.

Er valt wantrouwen te bespeuren als Leenen wat betreft jegens minderjarigen verrichte einseitige Rechtsgeschäfte schrijft dat deze meestal zullen zijn gericht op het teweegbrengen van een verlies van recht of een ander juridisch nadeel voor de minderjarige.2 De wens om de wederpartij van de verrichter van een eenzijdige rechtshandeling invloed te geven blijkt uit de regels die naar Duits recht van toepassing zijn op eenzijdige rechtshandelingen. Zo kan de uitoefening van Gestaltungsrechte niet onder voorwaarde of tijdsbepaling, omdat dat teveel onzekerheid zou meebrengen voor de wederpartij (par. 3.3.2.). Empfangsbedürftige wilsverklaringen moeten worden uitgelegd met inachtneming van het perspectief van de ontvanger van de verklaring (par. 3.3.1.). De uitoefening van Gestaltungsrechte is onherroepelijk (par. 3.3.3.). Als voor het geldig verrichten van een eenzijdige rechtshandeling toestemming gegeven moet worden, moet op straffe van nietigheid voorafgaand toestemming worden verleend (par. 3.3.4.1.). De wederpartij van een minderjarige die een gerichte eenzijdige rechtshandeling verricht, kan in bepaalde gevallen die rechtshandeling afwijzen om onzekerheid over de geldigheid voor te zijn (par. 3.3.4.2.). Deze bevoegdheid heeft ook de geadresseerde van een gerichte eenzijdige rechtshandeling die wordt verricht door een bevoegd vertegenwoordiger (par. 3.3.5.1.). Eenzijdige rechtshandelingen die worden verricht door een onbevoegd vertegenwoordiger zijn nietig (par. 3.3.5.2.).