I.2.2.4.3 Op zoek naar het ‘schuldige’ episodische geheugen

Op zoek naar een schuldig geheugen of een schuldige herinnering betekent derhalve dat de structuur/structuren moet(en) worden onderzocht die betrokken zijn bij het ophalen van herinneringen van het strafbare feit. Zoals hierboven is beschreven, kan kennis door herkenning worden opgehaald en wordt kennis over persoonlijke gebeurtenissen in het expliciete episodischegeheugen opgeslagen. Betrokkenheid bij een strafbaar feit is in elk geval een gebeurtenis die de persoon zelf heeft meegemaakt/gecreëerd, en zodoende wordt opgeslagen in het episodisch geheugen. Daarnaast is de kans groot dat kennis over een strafbaar feit is opgeslagen. Het voorbereiden van een strafbaar feit zorgt normaal gesproken voor een herinnering in het lange termijngeheugen. Het voorbereiden zorgt ervoor dat de herinnering op verschillende tijdstippen aandacht krijgt, er wordt op verschillende momenten aan het plan gewerkt. Door de voorbereiding vindt derhalve diepere verwerking (in het lange termijngeheugen) van de informatie plaats (vergelijk het met veelvuldig je telefoonnummer aan anderen geven: in het begin moet je het misschien nog eens opzoeken maar op een gegeven moment lukt het ‘uit het hoofd’). Zodoende komt er uiteindelijk een herinnering van de voorbereiding in het lange termijngeheugen. Van het plegen van het strafbare feit zelf wordt ook een herinnering in het lange termijngeheugen opgeslagen. Het uitvoeren van het delict wordt met verschillende zintuigen waargenomen. De informatie die in het korte termijngeheugen komt, wordt vanwege de diepere verwerking door het belang of de indruk van de daad getransfereerd naar het lange termijngeheugen.

Door een bepaalde onderzoeksmethode te ontwikkelen, kan dit ‘schuldige’ geheugen (specifieker: het herkennen van bepaalde omstandigheden/details van het strafbare feit) zichtbaar worden gemaakt. Zo lijkt de rechterprefrontale cortex een rol te spelen bij het opslaan van informatie en de linkerprefrontale cortex bij het herinneren uit het geheugen.1 Op basis van dit uitgangspunt is uiteindelijk de cognitieve neuropsychologische geheugendetectietest ontwikkeld. Hieronder wordt de geschiedenis en de huidige stand van de wetenschap omtrent de test beschreven.