5.4 Samenhang bij toezeggingen

Voor toezeggingen geldt dat het niet honoreren daarvan in een civielrechtelijke procedure de grondslag kan zijn voor een vordering uit onrechtmatige daad wegens schending van de maatschappelijke zorgvuldigheidsnorm of wanprestatie. Indien een overheid haar toezegging niet nakomt, maar het met de toezegging samenhangende besluit rechtmatig is, rijst de vraag in hoeverre de civiele rechter nog een oordeel kan geven over de gevolgen van de niet-nakoming van die toezegging.

In paragraaf 3.3-3.4 en 4.3 heb ik uiteengezet hoe een eenzijdige, gerichte toezegging een verbintenisscheppende rechtshandeling oplevert. Een toe-zegging heeft daarmee een fundamenteel ander rechtskarakter dan het feitelijk handelen van informatieverstrekking uit de vorige paragraaf. In deze paragraaf analyseer ik de civielrechtelijke gevolgen van niet-nakoming van zo’n overheidstoezegging1 die samenhangt met besluitvorming.2 In hoeverre gaat dan – mede gelet op het gegeven dat sprake is van een rechtshandeling die een nakomingsverbintenis in het leven roept – de lijn Kuijpers/Valkenswaard op?

Overheden zijn, gelet op het zorgvuldige proces waarbinnen besluitvorming plaatsvindt (althans: hoort plaats te vinden) en het feit dat zelden sprake is van een zuivere tweepartijenrelatie, voorzichtig met het geven van resultaatgerichte toezeggingen. Wanneer zij dat (al dan niet per ongeluk) doen, kan dat verhelderende jurisprudentie opleveren.