Einde inhoudsopgave
Burgerschap op orde (SteR nr. 66) 2024/3.15.1
3.15.1 Staatsinrichting geen zelfstandig vak op atheneum
Th.E.M. Wijte, datum 08-01-2024
- Datum
08-01-2024
- Auteur
Th.E.M. Wijte
- JCDI
JCDI:ADS977374:1
- Vakgebied(en)
Bestuursrecht algemeen (V)
Staatsrecht (V)
Voetnoten
Voetnoten
Kamerstukken II 1966/67, 8453, nr. 9. De VOS ziet met ‘geschiedenis en staatsinrichting’ behoorlijke staatsrechtelijke vorming verloren gaan. Duyverman vindt dat ‘beter begrip van staatsbestel en parlementaire democratie lippendienst is geworden’, zie: VOS-M 1967, 84, p. 4.
Tijdens het mondeling overleg wijst stass. Grosheide (ARP) op de mogelijkheid staatsinrichting als apart vak door bevoegde leraren te laten geven.
Ibid., 8453, nr. 13.
Ibid., 8453, nr. 19-21. Engelbertink bezit MO-Staatsinrichting en -Staathuishoudkunde.
Ibid., 8453, nr. 24.
Ibid., 8453, nr. 27.
Handelingen II, deel II, 1966/67, 8453, nr. 13, p. 1087-1103.
De driejarige handelsdagscholen kennen het vak geschiedenis en staatsinrichting (Min. beschikking van 24 februari 1925, Stb. 1925, 39); zie: Bartels 1963, p. 86-87 (Bij wet van 22 april 1937, Stb. 1937, nr. 320 is het voor driejarige handelsscholen vastgelegd met 5 uren voor de hele cursus) en R.K. 3-j. Handelsdagschool van het Bisschoppelijk College St. Jozef, Jaarboekje V.H.M.O.1966, Groningen: Wolters 1966, p. 495.
Besluit van 10 september 1923, Stb. 1923, nr. 434, artikel 17, lid 2c; vgl. Modelplan van verdeeling der lesuren op kweekscholen met driejarigen cursus: vakken:[…] Geschiedenis en Staatsinrichting 2 (algemene geschiedenis 1, Vaderlandsche geschiedenis 1), behorende bij de beschikking van de minister van OKW van 28 mei 1924, 4256, afd. L.O.A. en Laban & Ligtvoet 1926, p. 603 (anders: Vaderlandsche geschiedenis (Staatsinrichting inbegrepen).
Handelingen II 1967/68, 8453, p. 1079-1994, 1110-1137, 1143-1162.
Het programma van het vak bedrijfseconomie, ondernemerschap en financiële zelfredzaamheid per 1 augustus 2018 bevat in domein B personen- en rechtspersonenrecht.
Geschiedenis - staatsinrichting daaronder begrepen
Medio 1966 stelt de commissie voor OKW het voorlopig verslag OWvo vast.1 De memorie van antwoord, de eerste nota van wijzigingen en een bijlage met Lijst van bevoegdheden verschijnen eind 1966.2 De behandeling leidt tot een gewijzigd ontwerp3 voor afrondend overleg.4 Het eindverslag komt medio januari 1967.5 De tweede nota van wijzigingen bevat op atheneum het vak geschiedenis - staatsinrichting daaronder begrepen - in plaats van de vakken geschiedenis en staatsinrichting (artikel 7, derde lid, Wvo).6
Combinatievak geschiedenis en staatsinrichting
Het amendement-Van Bennekom (ARP) over de vakkenvermelding (artikel 3 onder H) en het amendement-Engelbertink (KVP) over de invoering van maatschappijleer (artikel 50) zijn op 17 januari ingediend en ingetrokken.7 Daags daarna volgen de motie-Albering (KVP) over de MO-akten8 en de derde nota van wijzigingen.9 Deze zijn ingediend op de dag, waarop de woordvoerders Van Bennekom (ARP), Schuring (CHU) en Albering (KVP) het combinatievak geschiedenis en staatsinrichting accorderen.10 Het compromis is mogelijk opgediept uit de archieven van de handelsdagscholen, waar dit vak in 1925 verscheen en in 1937 bij wet is vastgelegd.11 De LO-Wet van 1920 kent voor de kweekschool ook het vak geschiedenis en staatsinrichting.12 Zoals te verwachten, keurde de V.O.S. de combinatie gemotiveerd af.
Openbare behandeling wetsvoorstel OWvo
Medio januari is de openbare behandeling van de OWvo.13 Het ‘in de achterkamertjes’ bereikte compromis over het vak staatsinrichting wordt ingevoerd.14 De V.O.S. heeft de strijd voor de aparte vakken staatsinrichting en recht verloren. Staatsinrichting is in 1967 gecombineerd met geschiedenis en in 2007 geïntegreerd met maatschappijleer in de bovenbouw vwo/havo en recht is in 1970 gevoegd bij economische wetenschappen (vwo) en handelswetenschappen (havo) en in 1997 afgevoerd.15 Ik ga hier in par. 7.11.5 nader op in.