5.6.2 Relevante buitenlandse fora

Voor de toepassing van art. 9 sub b Rv is niet vereist dat vast komt te staan dat geen enkele rechter ter wereld rechtsmacht heeft. De vaststelling dat een procedure buiten Nederland onmogelijk is, beperkt zich tot relevante fora. Hiermee bedoel ik fora waarmee relevante aanknopingspunten bestaan. Welke dat zijn, zal van geval tot geval beoordeeld moeten worden. Het betreft in ieder geval fora waarmee de aanlegger, zijn tegenpartij zo die er is, of het onderwerp van de procedure een territoriale, personele of andere relevante binding heeft.1 De kring van relevante fora dient naar mijn mening niet beperkt te worden tot internationaal gangbare fora. In een vermogensrechtelijk geschil kan daarom ook acht worden geslagen op bijvoorbeeld het forum actoris voorzover het forale recht deze bevoegdheidsgrond kent. Indien zich in een concreet geval meerdere relevante fora aandienen, ligt het niet erg voor de hand om slechts acht te slaan op het forum waarmee de zaak het meest verbonden is. In dat geval moet ook rekening worden gehouden met de toegankelijkheid van alle andere relevante fora waarmee de procedure, eventueel minder, aanknopingspunten heeft.2 Dus, bij het bestaan van twee relevante fora in het buitenland zal voor beiden beoordeeld moeten worden of een procedure aldaar onmogelijk is, alvorens de Nederlandse rechter zich bevoegd kan verklaren op grond van art. 9 sub b Rv.

Buitenlandse fora waarmee geen aanknopingspunten bestaan maar die zich op grond van hun lex fori als forum necessitatis aandienen, zijn in het kader van art. 9 sub b Rv geen relevante fora. Dergelijke fora kunnen bij de vraag naar de mogelijkheid om in het buitenland te procederen buiten beschouwing blijven. Anders zou art. 9 sub b Rv illusoir worden; telkens als een beroep op dit artikel wordt gedaan zou de Nederlandse rechter kunnen wijzen op de toegankelijkheid van een of meer noodfora in het buitenland.