5.12.1.4 Dekker: staatsinrichting in basisvorming onderbelicht

Het rapport-De Rooy werd breed ontvangen, maar de politicologen Dekker en Tromp plaatsen kritische kanttekeningen bij de positie van staatsinrichting in het vak geschiedenis en maatschappijleer. Uit het artikel Het vak ‘Geschiedenis en Staatsinrichting’ biedt de jongeren geen staatsinrichting meer blijkt dat vooral Dekker, lid van de subcommissie, staatsinrichting onderbelicht vindt in het rapport.1 ‘Staatsinrichting kan geen volwaardige positie verwerven, waardoor het onderwijs in burgerrechten en -plichten schromelijk tekort blijft schieten’, stelt Dekker. Hij ziet scholen goed in staat om de politieke kennis aan scholieren bij te brengen en daarom is het vak geschiedenis en staatsinrichting in de basisvorming zo cruciaal en onvoldoende geregeld bij de voorbereiding van leerlingen op burgerschap, nu de voorstellen in het rapport voorzien in 15 jaarlijkse uren staatsinrichting (en 10 uur sociale zorg in de basis-plus-variant). ‘Er is zo zeker geen garantie dat leerlingen in de basisvorming de hoognodige elementaire kennis van de staat en politiek verkrijgen’, stelt Dekker.2

Al met al ziet Dekker de tekortkomingen in de positie en het curriculum van staatsinrichting als een weeffout in de voorstellen die ervan uitgaan dat het voorstel voor geschiedenis en maatschappijleer aansluit op de elementaire kennis van staatsinrichting in de basisvorming. Maar dat is naar zijn stellige overtuiging niet het geval. Bovendien oefent hij kritiek op geschiedenis als profielvak in de maatschappelijke profielen, zonder de combinatie met staatsinrichting. Hij noemt de vaknaam geschiedenis en staatsinrichting zo verhullend, dat staatsinrichting er beter uit gehaald kan worden.

Dekker wil staatsinrichting als institutiekunde schrappen en het vak politiek en maatschappij invoeren, wat bevorderlijker is voor de politieke belangstelling. Als de wetgever dit voorstel niet overneemt, dient het beoogd in te voeren vak geschiedenis en maatschappijleer meer uren te krijgen voor een introductie in de staatsinrichting.3 Verder dient maatschappijleer verplicht te blijven voor de politieke en maatschappelijke vorming. ‘Politici die iets willen doen tegen verdere daling van de opkomst bij de verkiezingen onder jongeren moeten condities scheppen voor adequater onderwijs’, stelt Dekker.4 In dezelfde trant laat commissielid Tromp zich uit over de voorstellen van De Rooy.5 De kern van Dekkers betoog betrek ik in zoverre in par. 12.8, waarin ik het hiaat in de onderbouw in de longitudinale burgerschapsvorming blootleg. Overigens komt de stelling van Dekker over de ondermaatse positie van het vak staatsinrichting in de voorstellen-De Rooy in par. 6.12.3 aan bod.