5.18.1 Kapitaalbescherming algemeen. Wettelijk kader

Wanneer een minderheidsaandeelhouder gebruik maakt van de regeling van artikel 333h en de schadeloosstelling wordt afgewikkeld door de verdwijnende Nederlandse vennootschap, vindt een uitkering plaats door de vennootschap aan haar aandeelhouder.

Uitkeringen aan aandeelhouders zijn onderworpen aan de wettelijke regels van kapitaalbescherming. Wij onderscheiden drie hoofdvormen:

Bij uitkeringen aan aandeelhouders wordt getracht te voorkomen dat zonder dat schuldeisers daartegen in verzet kunnen komen gebonden vermogen de vennootschap verlaat.

Bij uitkering van winst heeft de wetgever getracht dat uitgangspunt veilig te stellen door te bepalen dat de vennootschap aan de aandeelhouders en aan andere gerechtigden tot de winst slechts uitkeringen kan doen voor zover het eigen vermogen groter is dan het gestorte en opgevraagde deel van het kapitaal vermeerderd met de reserves die krachtens de wet of de statuten moeten worden aangehouden.1 Bij de regeling omtrent inkoop van aandelen is bepaald dat de vennootschap volgestorte eigen aandelen slechts mag inkopen indien het eigen vermogen, verminderd met de verkrijgingsprijs, niet kleiner is dan het gestorte en opgevraagde deel van het kapitaal vermeerderd met de reserves die krachtens de wet of de statuten moeten worden aangehouden.2 Daarnaast geldt (naast een aantal andere eisen) bij de beursgenoteerde NV en bij de BV een inkoopgrens van 50% van het geplaatste kapitaal. Voor de niet beursgenoteerde NV geldt dat alle aandelen op één na mogen worden ingekocht.3

De regeling bij kapitaalvermindering is anders. Uitkeringen aan aandeelhouders uit het gebonden vermogen zijn toegestaan. Ter bescherming van schuldeisers is daar een regeling opgenomen die hen — om die reden — verzetrecht geeft.4