6.5.4.3 Beslag

344. Een opschortende tijdsbepaling, opschortende voorwaarde, of verbintenis tussen de schuldeisers staat niet in de weg aan het leggen van conservatoir beslag voor de juniorvordering.1 Gezien de taak van de rechter om te waken tegen vexatoire beslagen kan die het beslag voor een voorwaardelijke vordering weigeren, maar het ligt meer voor de hand dat dit pas in een opheffingskortgeding aan bod komt.2

De gevolgen van de tijdsbepaling of voorwaarde uiten zich in een kortgeding tot opheffing van het beslag.3 Daarin moet het belang van de beslagene bij opheffing van het beslag worden afgewogen tegen het belang van de achtergestelde schuldeiser bij handhaving daarvan.4 Het belang van de beslagene wordt bepaald door de hinder die het beslag veroorzaakt. Dit hangt sterk af van de omstandigheden van het geval.5 Het belang van de beslaglegger is afhankelijk van de kans dat zijn vordering überhaupt moet worden voldaan.6 Dat is de kans op vervulling van de voorwaarde of tijdsbepaling en dus de kans op volledige betaling van de senior.

De juniorschuldeiser kan daarom niet zijn belang bij het beslag onderbouwen door te stellen dat de schuldenaar dreigt de beslagen vermogensbestanddelen aan te wenden om de senior te voldoen. Dat is nu juist een belang waaraan de junior zijn vordering ondergeschikt heeft gemaakt. Bovendien leidt dit argument tot tegenstrijdigheden. Immers, als dat beslag wordt gehandhaafd worden de senioren niet voldaan, treedt de voorwaarde niet in vervulling en heeft de junior dus geen belang bij het beslag.

345. De executoriale titel in de hoofdzaak die bij het beslag wordt opgevoerd kan een veroordeling tot nakoming onder opschortende tijdsbepaling of voorwaarde zijn.7 Het beslag gaat vervolgens over in een executoriaal beslag wanneer de in het vonnis gestelde termijn voorbij gaat of de daarin genoemde voorwaarde is voldaan. Als de senior voorlopig niet wordt voldaan heeft de junior dus voorlopig geen opeisbare vordering, zodat zijn beslag niet executoriaal wordt. Dit kan reden zijn om het conservatoire beslag op te heffen.8

Voor voorwaardelijke vorderingen kan geen executoriaal beslag worden gelegd, omdat het nog niet zeker is dat de nakoming daarvan verschuldigd zal zijn.9 Executoriaal beslag voor een voorwaardelijke vordering zou kunnen leiden tot een gedwongen onverschuldigde betaling.10 Daarom zijn voor het intreden van de voorwaarde alleen conservatoire maatregelen mogelijk.11

346. Onderlinge verbintenissen tussen de schuldeisers beïnvloeden de bevoegdheid van de junior om beslag te leggen voor de juniorvordering niet.12