Einde inhoudsopgave
De quasi-bestuurder in het rechtspersonenrecht (VDHI nr. 174) 2022/3.4.7
3.4.7 Accountant
mr. K. Frielink, datum 01-11-2021
- Datum
01-11-2021
- Auteur
mr. K. Frielink
- JCDI
JCDI:ADS631771:1
- Vakgebied(en)
Ondernemingsrecht (V)
Voetnoten
Voetnoten
Rb Breda 23 februari 2011, ECLI:NL:RBBRE:2011:BP6000 (DHH).
Zie HR 2 juli 2021, ECLI:NL:HR:2021:1044 (Belastingadviseur) voor een geval waarin in het kader van het fiscale recht werd aangenomen dat een statutair in Nederland maar feitelijk in Singapore gevestigde vennootschap, met een trustbestuurder in Singapore, feitelijk door een of meer belastingadviseurs in Nederland werd geleid en bestuurd. Het Nederlandse kantoor van de belastingadviseurs heeft initiërend en coördinerend opgetreden met betrekking tot de kernactiviteiten van de vennootschap, en de bestuurder in Singapore belangrijke aanwijzingen en instructies gegeven. Dat dit al dan niet in samenspraak met de aandeelhouder gebeurde is niet relevant, daargelaten dat niet is komen vast te staan dat die aandeelhouder op de relevante momenten buiten Nederland verbleef. Een dergelijke samenspraak dwingt echter niet tot de conclusie, aldus de Hoge Raad, dat (ook) de aandeelhouder bestuurder is. De Hoge Raad (r.o. 4.1) overweegt verder dat, anders dan in cassatie werd betoogd, niet ervan kan worden uitgegaan dat een belastingadviseur nimmer ondernemingsbeslissingen neemt ten aanzien van een tot zijn klantenkring behorende vennootschap.
In de zaak DHH kwam de vraag aan de orde of de (externe) accountant als (mede)beleidsbepaler van een gefailleerde vennootschap kon worden aangemerkt. Rechtbank Breda1 overwoog ten aanzien van de positie van de accountant binnen de vennootschap dat vaststaat dat hij als accountant van de vennootschap accountantswerkzaamheden heeft verricht, en dat hij tevens als vraagbaak heeft gediend voor de (onervaren) administratieve medewerkers van de vennootschap, en de formele bestuurder heeft geadviseerd. De rechtbank is van oordeel dat voor zover al zou komen vast te staan dat de accountant werkzaamheden heeft verricht die buiten de werkzaamheden vallen die een accountant gebruikelijk dient te verrichten, daarmee nog niet vaststaat dat hij als medebeleidsbepaler kan worden aangemerkt. Daarvoor is volgens de rechtbank vereist dat hij het beleid van de vennootschap heeft bepaald of mede heeft bepaald als ware hij bestuurder. Niet is gebleken dat de accountant het beleid binnen de vennootschap met terzijdestelling van de formele bestuurder heeft bepaald. De accountant heeft, gesteund door de formele bestuurder, uitdrukkelijk betwist dat hij zelfstandig namens de vennootschap heeft gehandeld en namens de vennootschap verplichtingen is aangegaan. Hij heeft weliswaar erkend in het bezit te zijn geweest van een bankpas met pincode en daarmee een aantal betalingen te hebben verricht toen de formele bestuurder wegens ziekte of verblijf in het ziekenhuis niet in staat was om betalingen te verrichten, maar dit is volgens hem hooguit 6 à 7 keer voorgekomen en altijd op verzoek van de formele bestuurder. De rechtbank merkt de accountant dan ook niet aan als (mede)beleidsbepaler.2