2.7.3.0 Introductie

Formeel gezien is naar Duits recht iedere aandeelhouder bij de uitoefening van zijn aandeelhoudersrechten onderhevig aan de Treuepflicht. Dit is een niet wettelijk geregelde open norm die sinds jaar en dag geldt als algemene norm voor de aandeelhouder. Aandeelhouders dienen zich loyaal te gedragen jegens de vennootschap, het vennootschapsdoel te bevorderen en geen schade te veroorzaken aan de vennootschap.1 De norm is vergelijkbaar met de Nederlandse redelijkheid en billijkheid van artikel 2:8 BW en heeft eveneens een aanvullende en een beperkende werking. De Treuepflicht bestaat tussen aandeelhouders onderling en niet zozeer jegens de vennootschap en andere stakeholders.2 De strekking van de Treuepflicht is eenvoudigweg het voorkomen dat aandeelhouders misbruik maken van hun rechten en daarmee belangen van andere aandeelhouders of de vennootschap schaden.3

Het uitgangspunt in Duitsland is dat een aandeelhouder zijn stemrecht naar eigen inzicht mag uitoefenen. In uitzonderingssituaties kan een aandeelhouder echter op grond van de Treuepflicht de plicht hebben zijn stem op een bepaalde manier uit te oefenen:4

Dit komt erop neer dat, wanneer het belang van de vennootschap en het doel van de vennootschap een maatregel verlangen die aanzienlijke verliezen van de vennootschap voorkomt of juist zorgt voor het behoud van aanzienlijke waarde, het eigen belang van aandeelhouders dient te wijken. Zoals vermeld in paragraaf 2.2.3, is bij een GmbH sprake van een shareholder model en niet van een stakeholder model. Aandeelhouders bepalen zelf het belang van de vennootschap. Het belang van de vennootschap wordt in Duitsland doorgaans in één adem genoemd met het doel van de vennootschap, dat winst maken inhoudt.6 Het belang van de vennootschap laat zich met andere woorden afleiden uit het doel van de vennootschap.7 Het doel van de vennootschap staat in de statuten van de vennootschap.