De rol van de paritas creditorum bij een faillissement 2023/5.6.1:5.6.1 De regeling

De rol van de paritas creditorum bij een faillissement 2023/5.6.1

5.6.1 De regeling

Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.

De Faillissementswet kent vier regelingen die betrekking hebben op een akkoord: het faillissementsakkoord,1 het surseanceakkoord,2 het WSNP-akkoord en3 het onderhandse akkoord.4 In het kader van de faillissementsprocedure kan uitsluitend een beroep worden gedaan op het faillissementsakkoord. In het vervolg wordt dan ook uitsluitend aan deze regeling aandacht besteed.

Het faillissementsakkoord is een wettelijk saneringsinstrument dat in 1893 door de wetgever in de Faillissementswet is opgenomen.5 Het doel van het faillissementsakkoord is het voorkomen van gerechtelijke vereffening.6 Dit doel staat haaks op het hoofddoel van een faillissement om het vermogen van de schuldenaar te liquideren teneinde de opbrengst te verdelen onder de schuldeisers. Volgens de wetgever is intussen gelijkheid tussen de schuldeisers een belangrijke leidende gedachte bij zowel het faillissement als het akkoord.7

Het akkoord heeft alleen betrekking op concurrente schuldeisers.8 Boedelschuldeisers, separatisten en preferente schuldeisers blijven buiten het akkoord.9 Zij moeten dan ook in beginsel volledige betaling van hun vorderingen ontvangen.10

Het akkoord kan worden gekwalificeerd als een (meerpartijen)overeenkomst tussen de gefailleerde en zijn gezamenlijke schuldeisers,11 zij het dat benadrukt moet worden dat het gaat om een overeenkomst sui generis.12 Dat er sprake is van een overeenkomst met een geheel eigen aard blijkt bijvoorbeeld uit het feit dat sommige regels uit het verbintenissenrecht hierop niet van toepassing zijn.13 Zo geldt bij een akkoord bijvoorbeeld dat de minderheid van schuldeisers kan worden gebonden door de meerderheid.14 Daarom wordt ook wel gesproken van een dwangakkoord. Daarnaast blijkt de eigen aard van de overeenkomst ook uit het feit dat diverse regels uit het faillissementsrecht van toepassing zijn op een akkoord (terwijl normaal gesproken dergelijke regels niet van toepassing zijn op een overeenkomst).15

De sanering van de schulden in het kader van een faillissementsakkoord vindt plaats door tegen finale kwijting concurrente16 schuldeisers (gedeeltelijk) te betalen.17 Hiertoe is vereist dat op de verificatievergadering een meerderheid van stemgerechtigde concurrente schuldeisers (die bovendien tezamen ten minste de helft van het bedrag van de door geen voorrang gedekte erkende en voorwaardelijk toegelaten schuldvorderingen vertegenwoordigen)18 het door de schuldenaar aangeboden akkoord aanneemt, en de rechtbank het akkoord heeft gehomologeerd (bekrachtigd).19 De rechtbank kan in het kader van de homologatie op een door haar vast te stellen grond, maar ook ambtshalve de homologatie van een akkoord weigeren.20 In drie nader in de wet omschreven gevallen moet de rechtbank de homologatie weigeren.21 Eén van deze gevallen is het verbod op homologatie van een akkoord indien het tot stand is gekomen door één of meer schuldeisers te begunstigen.22 Indien de rechtbank het akkoord heeft gehomologeerd, eindigt het faillissement vervolgens van rechtswege zodra het homologatievonnis in kracht van gewijsde is gegaan.23 Indien het akkoord niet wordt nagekomen door de schuldenaar, kan iedere schuldeiser ontbinding vorderen.24 Indien de vordering tot ontbinding van het akkoord wordt toegewezen, wordt de heropening van het faillissement bevolen.25 Tot slot wordt nog opgemerkt dat de stemming over een akkoord plaatsvindt terwijl de beheerfase wordt afgesloten, maar de verdelingsfase nog niet is aangebroken.26 Je zou dan ook kunnen zeggen dat een akkoord wordt gerealiseerd op het grensvlak tussen de beheerfase en de verdelingsfase.

Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.