8.4 Bij wie wordt meegelezen?

De respondenten is niet alleen gevraagd of in hun gerechtsafdelingen wordt meegelezen, maar ook bij welke rechters dat dan gebeurt.1 De antwoorden daarop zijn verwerkt in schema 8.4.

In 47 van de 67 gerechtsafdelingen komt meelezen voor; in 20 gerechtsafdelingen gebeurt dat niet of nauwelijks. Niet verwonderlijk komt meelezen vooral voor bij de rechtbanken (43 van de 52 rechtbankafdelingen), omdat daar enkelvoudige rechtspraak gebruikelijk is. Slechts een van de veertien respondenten van de gerechtshoven laat weten dat meelezen in zijn gerechtsafdeling (belastingrecht) voorkomt, namelijk bij alle nieuw benoemde raadsheren (alle uitspraken) en bij ervaren raadsheren in geval van intervisie (incidenteel).

Bij de Centrale Raad van Beroep worden in beginsel alle enkelvoudige uitspraken meegelezen, met uitzondering van de zaken die standaard enkelvoudig worden afgedaan (vereenvoudigde behandeling, verzetzaken en zaken die alleen gaan over proceskostenveroordeling en schadevergoeding na intrekking). Dit is ongeveer de helft van het aantal enkelvoudige zaken. In het College van Beroep voor het bedrijfsleven geschiedt meelezen bij alle enkelvoudig zittende raadsheren, als zij daarom verzoeken.

Twee strafrechters gaven een toelichting op hun antwoord over alternatieve systemen van meelezen in hun rechtbankafdeling. In de ene deelt iedere politierechter eenmaal per half jaar een zitting met een collega, waarbij beiden een halve zitting behandelen en een halve zitting meekijken. Het gaat hierbij dus om een vorm van intervisie. In de andere gerechtsafdeling leest een klein aantal zeer ervaren juridisch ondersteuners alle uitgewerkte enkelvoudige strafuitspraken mee. Zij maken maandelijks een overzicht van hun bevindingen die alle rechters en secretarissen toegestuurd krijgen. De overzichten komen ook ter sprake in het jurisprudentieoverleg. Voor dit systeem van meelezen is gekozen, zo lichtte de respondent toe, omdat zijn gerechtsafdeling vindt dat de standaardnorm van één zaak per maand mee laten lezen te weinig bijdraagt aan de rechtseenheid en de kwaliteit.