4.3.5 Het begrip ‘deelneming’ (art. 2:24c BW)

Art. 2:24c BW definieert het begrip ‘deelneming’. Een rechtspersoon of vennootschap heeft een deelneming in een rechtspersoon, indien hij of een of meer van zijn dochtermaatschappijen alleen of samen voor eigen rekening aan die rechtspersoon kapitaal verschaffen of doen verschaffen teneinde met die rechtspersoon duurzaam verbonden te zijn ten dienste van de eigen werkzaamheid. Indien een vijfde of meer van het geplaatste kapitaal wordt verschaft, wordt het bestaan van een deelneming vermoed, aldus art. 2:24c lid 1 BW. Art. 2:24c lid 2 BW geeft een tweetal alternatieven van deelneming indien de rechtspersoon als vennoot – en derhalve op grond van een contractuele verhouding – in een vennootschap deelneemt.

Voor het begrip ‘deelneming’ is de omvang van de kapitaalinbreng in de andere rechtspersoon bepalend. Het begrip is van belang voor het jaarrekeningenrecht.1 Zo moeten op grond van art. 2:367 BW deelnemingen onder de financiële activa afzonderlijk op de balans worden opgenomen. Op grond van art. 2:377 BW moet het resultaat van de deelneming afzonderlijk op de winst- en verliesrekening worden opgenomen. Art. 2:389 BW geeft voorschriften omtrent de waardering van deelnemingen.2 Ook is het begrip van belang in het kader van het structuurregime.3

De uitzonderingsregel van art. 2:24d lid 2 BW bepaalt dat stemrechtloze aandelen bij de toepassing van art. 2:24c BW meetellen bij de vaststelling van de aanwezigheid van een deelneming. Daarmee wordt volgens de wetgever voorkomen dat vennootschappen stemrechtloze aandelen zouden gebruiken om te ontkomen aan de verplichting informatie over die deelnemingen in de financiële verslaggeving op te nemen.4 Aan stemrechtloze aandelen zijn immers altijd, al dan niet beperkte, financiële rechten verbonden.