Einde inhoudsopgave
Een Nederlandse personenvennootschap met beperkte aansprakelijkheid (IVOR nr. 81) 2011/3.6.1
3.6.1 Efficiëntie en winstmaximalisatie
mr.drs. I.S. Wuisman, datum 13-01-2011
- Datum
13-01-2011
- Auteur
mr.drs. I.S. Wuisman
- JCDI
JCDI:ADS395581:1
- Vakgebied(en)
Ondernemingsrecht / Rechtspersonenrecht
Voetnoten
Voetnoten
Posner, R.A. (1992), 'Economic Analysis of Law', Boston: Little, Brown and Company, blz. 13-14. Naast het Kaldor-Hicks criterium wordt in de rechtseconomie ook het Pareto criterium gebruikt. In een situatie die Pareto-superieur is, is een bepaalde transactie efficiënt indien tenminste één persoon beter af is (met andere woorden dat het welzijn van die persoon is verhoogd), maar geen persoon slechter af is. Een situatie is Pareto-optimaal indien er geen pareto-superieure transacties meer mogelijk zijn. Elke verandering zorgt voor een verslechtering van één van de partijen. Als de benadeelde partij onder het Kaldor-Hicks criterium compensatie krijgt, is deze persoon er door de transactie uiteindelijk niet op achteruit gegaan. Indien deze compensatie en de daaraan verbonden kosten in dat geval niet hoger zijn dan het voordeel, is er niet alleen sprake van een Kaldor-Hicks efficiënte handeling, maar ontstaat er ook een Pareto-superieure transactie.
Hol, A.M. (1993), supra noot 32, blz. 105.
Ippel, P.C. en P.P. Rijpkema (2001), supra noot 35, blz. 27.
De economische analyse veronderstelt dat een maatschappij met meer welvaart gemeten in termen van winstmaximalisatie, noodzakelijkerwijs beter af is dan een maatschappij met minder. Winstmaximalisatie zal worden bereikt als er sprake is van efficiëntie. Onder het Kaldor-Hicks criterium zal er sprake zijn van efficiëntie wanneer het totale effect batig is, dat wil zeggen dat de voordelen van het systeem zodanig groter zijn dan de nadelen, dat de benadeelden schadeloos gesteld kunnen worden.1 Het criterium laat in het midden of compensatie ook feitelijk moet plaatsvinden. Een belangrijke redden waarom niet altijd compensatie wordt geboden, heeft te maken met de kosten die de compensatie met zich brengt. Het voordeel dat een transactie de ene partij oplevert, hoeft namelijk niet op te wegen tegen het totaal van het nadeel van de ander plus de aan de compensatie verbonden kosten.2 Indien men dit rechtseconomisch uitgangspunt toepast op het aansprakelijkheidsrecht is de regel die het maatschappelijk nut maximaliseert de regel die moreel gezien moet gelden.3 Om deze regel vast te stellen zal eerst gekeken moeten worden welke gevolgen een hoofdelijke aansprakelijkheid, een aansprakelijkheid op basis van een pro rato verdeling, en een beperkte aansprakelijkheid teweegbrengen. Deze gevolgen hebben onder andere betrekking op de kosten en het gedrag van de betrokken personen. Naar aanleiding van de uitkomsten van de analyse van de gevolgen van de verschillende aansprakelijkheidsregimes vindt een belangenafweging plaats, waarna de regel die het meest efficiënt is, kan worden geïdentificeerd.