2.4.6.2 Societas Privata Europaea

Voor veel vennootschappen, in het bijzonder voor die van een kleinere omvang, is de SE ongeschikt. De Europese Commissie heeft daarom in juni 2008 een voorstel gepubliceerd voor een specifiek voor kleinere bedrijven geschikte Europese vennootschapsvorm, de Societas Privata Europaea (`SPE').1 Met het voorstel wordt beoogd de interne markt toegankelijker te maken voor kleine en middelgrote vennootschappen door een instrument ter beschikking te stellen, die uitbreiding van activiteiten naar andere lidstaten makkelijker maakt en zorgt voor een grotere mobiliteit.2 De SPE is een besloten kapitaalvennootschap met beperkte aansprakelijkheid en mag ex nihilo worden opgericht.3 Verder kan de SPE ontstaan door een bestaande vennootschap om te zetten of te splitsen of door bestaande vennootschappen te fuseren.4 De SPE mag worden opgericht met statutaire zetel en hoofdbestuur of hoofdvestiging in verschillende lidstaten.5 Dit maakt dat een ondernemer een SPE kan oprichten in een lidstaat waar voor hem de op de SPE toepasselijke regels het meest gunstig zijn om vervolgens in een of meer andere lidstaten met deze SPE (bijna) alle activiteiten te verrichten.6 De statutaire zetel kan ook op een later moment naar een andere lidstaat worden verplaatst, zonder de rechtspersoonlijkheid te verliezen of te moeten worden ontbonden.7 Op de SPE zijn de dwingende voorschriften van de verordening van toepassing. In de bijlage bij de verordening wordt een reeks van onderwerpen genoemd die in de statuten geregeld moeten worden. Wanneer een aangelegenheid niet zoals voorzien in de verordening of de bijlage is geregeld, valt een SPE onder het toepasselijke nationale recht.8 Het nationale recht is ook van toepassing indien de verordening ernaar verwijst. Tot slot heeft de verordening geen betrekking op contractuele rechten en verplichtingen van de SPE of van haar aandeelhouders anders dan die voortvloeien uit de statuten van de SPE.9

De SPE zou een aantrekkelijke rechtsvorm kunnen worden voor het MKB. De eisen en voorwaarden die aan de oprichting worden gesteld zijn redelijk en de daaraan verbonden kosten zijn gering. Door de SPE kan de mobiliteit van het MKB in sterke mate worden vergroot. Het gebruik van de SPE leidt, gelet op het vorenstaande wel tot vragen over het toepasselijke recht. Hierdoor ontstaat rechtsonzekerheid. Het uiteindelijke succes is in grote mate afhankelijk van het verdere proces van ontwikkeling van de verordening en de verdere invulling van het dwingende Europese recht en de toepasselijkheid van het nationale recht op de SPE.10 Indien de rechtsonzekerheid blijft bestaan en veel nationaal recht van toepassing zal zijn, zal de aantrekkelijkheid van de SPE voor het MKB niet worden bevorderd.11