Einde inhoudsopgave
De positie van aandeelhouders bij preventieve herstructureringen (VDHI nr. 163) 2020/6.5.11.3
6.5.11.3 Het wijzigen van aandeelhoudersrechten die (nog) niet zijn verbonden aan een aandeel
mr. S.C.E.F. Moulen Janssen, datum 02-02-2020
- Datum
02-02-2020
- Auteur
mr. S.C.E.F. Moulen Janssen
- JCDI
JCDI:ADS197744:1
- Vakgebied(en)
Ondernemingsrecht / Rechtspersonenrecht
Voetnoten
Voetnoten
Quist 2018, par. 17.2.1.
Art. 2:232 BW. Instemming is niet vereist indien bij de toekenning van de rechten een wijziging is voorbehouden.
Zie o.a. Van der Heijden/Dortmond 2013/333, Quist 2018, par. 17.2.1 en Asser/Van Olffen & Rensen 2-IIa 2019/194.
Zie ook MvT WHOA, p. 7.
Een andere manier voor het binden van winstgerechtigden stelde INSOLAD voor in een door haar opgesteld wetsvoorstel tot wijziging van de surseanceregeling, namelijk dat een akkoord aangeboden kan worden aan schuldeisers, aandeelhouders en andere winstgerechtigden, zie art. 269 lid 1 INSOLAD ontwerp voor een nieuwe surseanceregeling.
Een vennootschap kan ook rechten tot het nemen van (nieuwe) aandelen hebben gegeven aan aandeelhouders of derden of (statutaire) winstrechten hebben toegekend aan anderen dan aandeelhouders. Dergelijke aanspraken komen geregeld voor bij BV’s. Zo worden, hoewel het BV-recht stemrechtloze aandelen kent, winstrechten toegekend aan derden, bijvoorbeeld aan werknemers of commissarissen. Een gerechtigde tot een winstrecht komt namelijk geen vergaderrecht toe en houders van stemrechtloze aandelen wel.1 Daarnaast komt het voor dat aan aandeelhouders of derden een recht tot het nemen van aandelen is verstrekt.
De twee voorbeelden betreffen vermogensrechtelijke aanspraken die (nog) niet verbonden zijn aan een bestaand aandeel, maar daar nauw mee samenhangen. Wanneer een winstrecht statutair aan een ander dan een aandeelhouder toekomt, kan enkel een statutenwijziging de aanspraken wijzigen. In dat geval dient iedere gerechtigde met de wijziging in te stemmen.2 Er wordt ook wel betoogd dat de winstgerechtigdheid in een overeenkomst in plaats van in de statuten mag worden geregeld.3 Zoals hiervoor vermeld, mogen lopende overeenkomsten waarbij de vennootschap partij is, worden gewijzigd onder de WHOA.4 De wederpartij moet hier wel mee instemmen. Stemt hij niet in, dan kan de overeenkomst tussentijds worden opgezegd wanneer het akkoord wordt gehomologeerd en de rechtbank toestemming geeft voor de eenzijdige opzegging.5 Mijns inziens is het op die manier mogelijk het winstrecht van derden neergelegd in een overeenkomst te wijzigen. Dit is ook wenselijk aangezien het winstrecht van aandeelhouders wel kan worden gewijzigd onder de WHOA.6
Hetzelfde geldt voor het verlenen van rechten tot het nemen van aandelen. Deze rechten zullen zijn neergelegd in een overeenkomst, die vervolgens kan worden gewijzigd indien dit nodig is voor het bereiken van een succesvolle herstructurering. Het ‘probleem’ zit alleen in het verkrijgen van nieuwe aandelen.7 Verkrijgt de derde bestaande aandelen, dan verkrijgt hij immers het door het akkoord gewijzigde aandeel of hij verkrijgt überhaupt geen aandeel wanneer het aandelenbelang van de huidige aandeelhouder is ingetrokken.