9.4.10 Onrechtmatig verkregen bewijs

Een beroep op het leerstuk van het onrechtmatig verkregen bewijs1 is in feite een perifere stelling die is gericht tegen het gebruik van een bewijsmiddel dat op onrechtmatige wijze is verkregen. Als dat beroep slaagt, werkt dat in potentie boeteverlagend: een belastend bewijsmiddel dat onrechtmatig blijkt te zijn verkregen, wordt immers van het bewijs uitgesloten. Daarom schrijft de hoofdregel van bewijslastverdeling voor dat de stelplicht en de bewijslast op de boeteling te leggen. Ook de Hoge Raad gaat van deze bewijslastverdeling uit: art. 6 EVRM brengt daarin geen verandering.2 Het leerstuk van het onrechtmatig verkregen bewijs geldt in de sfeer van de heffing onverkort, en daar geldt dezelfde bewijslastverdeling. De belastingplichtige moet dus bijvoorbeeld stellen en zo nodig bewijzen dat de inspecteur de grenzen van de informatiebevoegdheden heeft overschreden,3 of dat er aanwijzingen zijn dat bij de bewijsvergaring betrokken overheidsfunctionarissen fundamentele verdragsrechten van de boeteling hebben geschonden.4